Heggen, bosstroken en natuurlijke oevers moeten over 8 jaar verdubbeld zijn

De herfst is begonnen, en daarmee hét seizoen om heggen, houtwallen en bosstroken te planten. Die hebben grote waarde voor het landschap en de natuur. Maar er is ook haast bij, om onze eigen klimaatdoelen te halen en aan Europese afspraken voor natuurbescherming te voldoen.

In 2030 moet ten minste 5 procent van het landelijk gebied bestaan uit “blauw-groene dooradering” – en in 2050 tien procent. Nu is dat 2 à 3 procent.

Met een woensdag gepresenteerd aanvalsplan moeten krachten worden gebundeld. Afzender is de Stichting Deltaplan Biodiversiteitsherstel, een samenwerking van wetenschappers, bedrijven, boeren en andere burgers die de natuurlijke soortenrijkdom van Nederland willen herstellen. Die gaat bij insecten, planten en vogels in rap tempo achteruit.

Een relatief eenvoudige manier om biodiversiteitsverlies te stoppen en zelfs om te draaien, is het terugbrengen van zogeheten landschapselementen. Dat is een verzamelterm voor allerlei vaak levende objecten en afscheidingen, zoals knotwilgen, losse bomen, smalle bosstroken, natuurlijke oevers, hoogstamboomgaarden en heggen.

Lees hier het artikel verder.

Door: Rolf Schuttenhelm

Foto header: Valentijn te Plate, Vereniging Nederlands Cultuurlandschap

Onderzoek: welke bomen helpen ons het best?

Dat bomen nuttig zijn om hitte-eilanden te voorkomen is al langer bekend. Nu wordt voor het eerst onderzocht welke bomen het meest helpen. Klimaatverandering stelt onze bomen op de proef. Tegelijkertijd hebben we juist die bomen steeds harder nodig in een veranderend klimaat. Wageningen University Research bekijkt welke stadsbomen we het beste kunnen planten.

Hier kan je het bericht van Binnenlands Bestuur verder lezen.

Illustratie header: https://oost-online.nl/

PBL: leefomgevingskwaliteit Nederland blijft structureel onder druk staan

De leefomgevingskwaliteit van Nederland schiet nog steeds structureel en op meerdere indicatoren tekort. Het gaat onder meer om fijnstof, opwekking van hernieuwbare energie, waterkwaliteit en natuurkwaliteit. Er is onvoldoende samenhang in de aanpak van deze problemen. Dat concludeert het Planbureau voor de Leefomgeving in de Monitor van de Nationale Omgevingsvisie 2022, een tweejaarlijkse uitgave. 

De kwaliteit van onze leefomgeving moet verbeteren, stellen de onderzoekers. Sterker nog: er moet meer reserve komen in de doelen van de leefomgevingskwaliteit van Nederland. Dat vergt een zekere overmaat aan kwaliteit. Alleen dan kunnen wonen, werken, landbouw en natuur zich sneller en met meer flexibiliteit ontwikkelen. 

Hier kunt u het bericht verlezen van het Planbureau voor de Leefomgeving.

Onderzoek toont aan: minibossen zijn goed voor de stad

Tiny forests zijn een goede oplossing in de strijd tegen droogte en hittestress in de stad. In ze zomer kan de temperatuur in een minibos meer dan 20 graden lager zijn dan de temperatuur op straat, blijkt uit onderzoek door Wageningen Environmental Research.

Een tiny forest is een dichtbegroeid bosje van ongeveer 250 vierkante meter, met maximaal 600 inheemse bomen. Vier jaar lang deed de Wageningse universiteit samen met zo’n honderd vrijwilligers en studenten onderzoek naar het Tiny Forest-project. Dit project is opgezet door IVN Natuureducatie om kinderen met de natuur te verbinden en het verlies van biodiversiteit in het stedelijk gebied een halt toe te roepen. In 2020 en 2021 werd op elf locaties bij elf minibossen binnen en buiten het bos de bodemtemperatuur gemeten. Het verschil bleek vooral in de zomerperiode groot te zijn, op extreem hete dagen tot meer dan 20 graden.

In de versteende stad zorgt naast hitte ook de steeds extremere neerslag voor problemen. Het water kan tijdens hevige buien niet worden afgevoerd en door alle verharding ook niet worden opgeslagen in de bodem. De elf onderzochte minibossen waren tussen het moment van aanleg en eind december 2021 samen goed voor de opvang van ruim acht miljoen liter water. Daarnaast zijn de minibossen belangrijk voor de biodiversiteit: in totaal werden in de onderzochte tiny forests 1167 soorten planten en dieren waargenomen, exclusief de aangeplante bomen en struiken.

Nederland telt tot nu toe zo’n 170 tiny forests in de openbare ruimte en negentig op privéterrein.

Bron: Marten Muskee, https://www.vngnieuws.nl/

Foto header; IVN natuureducatie

Bericht van de overheid over Mooi Nederland en NOVEX

De programma’s Mooi Nederland en NOVEX regelen de aanscherping en versnelling van de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). Het streven is de aangescherpte NOVI in 2024 vast te stellen als nationaal ruimtelijk beleid.  

Minister De Jonge legt in oktober 2022 in een startpakket aan elke provincie de ruimtelijke opgaven voor. De 12 provincies wordt gevraagd de nationale opgaven en doelen ruimtelijk te vertalen, in te passen en te combineren met decentrale opgaven. Dan is duidelijk welke ruimtelijke keuzes nodig zijn en waar ruimtelijke opgaven realiseerbaar zijn. In oktober 2023 komen Rijk en provincie in samenspraak tot een ruimtelijk arrangement per provincie.
Naast ruimtelijke regie per provincie wordt in de 16 zogeheten NOVEX-gebieden – waaronder Schiphol en Het Groene Hart- ook ingezet op gebiedsgerichte regie.

Breng je stem uit voor De Nationale Bomen Top 50

Help mee om de Top 50 van bijzondere bomen te bepalen. De uiteindelijke Top 5 wordt vastgesteld door de vakjury maar ook door het aantal stemmen en krijgt levenslange boomzorg! Doe mee en stem op een boom voor De Nationale Bomen Top 50 en maak kans op de hoogste positie in de Top 5!

Er zijn veel bijzondere bomen met een verhaal genomineerd. Bomen die mensen inspireren, rust geven en misschien zelfs troost brengen? Grote bomen zijn belangrijk en met deze monumentale bomenactie willen we dat benadrukken. Uiteindelijk gaan wij uit De Nationale Bomen Top 50 de 5 meest bijzondere bomen adopteren en levenslang verzorgen.

Waarom De Nationale Bomen Top 50?

Volwassen bomen behouden, dat was 50 jaar geleden de reden om Nationale Bomenbank te starten. Die passie is gegroeid en kennisatelier voor boom en bodemTerra Nostra is hier uit voort gekomen. Wij willen ons 50-jarig jubileum met deze actie vieren en iets waardevols teruggeven aan de maatschappij. Wij willen bomen laten leven!  

Waarom De Nationale Bomen Top 50?

Volwassen bomen behouden, dat was 50 jaar geleden de reden om Nationale Bomenbank te starten. Die passie is gegroeid en kennisatelier voor boom en bodemTerra Nostra is hier uit voort gekomen. Wij willen ons 50-jarig jubileum met deze actie vieren en iets waardevols teruggeven aan de maatschappij. Wij willen bomen laten leven!  

Om te stemmen en verdere informatie zie; https://www.denationalebomentop50.nl/

Hoe maak jij grijs groener? Ga aan de slag met biodiversiteit in jouw omgeving

Bestaat jouw tuin voornamelijk uit tegels? Dat kan beter! Met de campagne Maak Grijs Groener willen we jou inspireren om aan de slag te gaan met biodiversiteit in je omgeving. Zo zorgen we samen voor een sterke, diverse leefomgeving.

Waarom moet grijs groener?

Alle planten en dieren zijn nodig om de natuurlijke balans op aarde in evenwicht te houden. Zonder die balans kunnen wij geen voedsel verbouwen, geen frisse lucht inademen en wordt onze omgeving (bijvoorbeeld door extreme hitte) erg oncomfortabel. Zodra er te veel soorten verdwijnen of juist één soort te veel overheerst, verdwijnt die natuurlijke balans en komen alle soorten in de problemen. Omdat veel plant- en diersoorten in Nederland met uitsterven worden bedreigd, is het belangrijk om te zorgen voor meer biodiversiteit. Zo zorgen we voor een rijke, gezonde natuur die beter in balans is.

Er zijn heel veel manieren om grijs groener te maken. Beantwoord vijf vragen om te weten hoe jij het makkelijkst kunt helpen. Naar de biodiversiteitswijzer

Biodiversiteit in gevaar

Op aarde leven zo’n 8 miljoen planten- en diersoorten. Van die 8 miljoen, zullen 1 miljoen soorten binnen enkele tientallen jaren uitsterven. Dit komt door het gedrag van de mens. Bomen zetten koolstofdioxide om in zuurstof. Vissen en waterplanten voorkomen algengroei en houden ons water schoon en helder. Al ons eten komt direct of indirect uit de natuur. Zonder zuurstof, water of voedsel kunnen we niet overleven. Al het leven om ons heen houdt onze toevoer van zuurstof, water en voedsel in stand. Daarom is het verlies van biodiversiteit een enorm probleem voor ons dat steeds groter wordt. Gelukkig kan jij daar iets aan doen.

Zo maak je grijs groen

Er zijn veel manieren om biodiversiteit te herstellen. Alles wat jij in je eigen achtertuin of op je balkon doet, helpt al mee. Je zorgt dan bijvoorbeeld voor meer voedsel en leefgebied voor belangrijke insecten. Ga naar maakgrijsgroener.nl voor meer informatie.

Bron: https://www.natuurenmilieufederaties.nl/nieuws/

Natuur overal en voor iedereen

De natuur in Nederland gaat hard achteruit. Volgens de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) is de biodiversiteitscrisis even groot als de klimaatcrisis. Vitale natuur is cruciaal voor een leefbaar Nederland. Mensen hebben natuur nodig voor hun gezondheid, voor schoon drinkwater, voor gezond voedsel en voor schone lucht. In het advies ‘Natuurinclusief Nederland’ dat op 23 maart 2022 is overhandigd aan de minister voor Natuur en Stikstof roept de raad het kabinet op om de teruggang van natuur te keren en te zorgen voor herstel. Dat lukt alleen als de overheid inzet op de totstandkoming van natuur overal en voor iedereen.

Zorg overal voor natuur van voldoende kwaliteit

Het huidige natuurbeleid is niet effectief, mede omdat het zich hoofdzakelijk beperkt tot de beschermde natuurgebieden. De bescherming daarvan is niet afdoende om de teruggang van de biodiversiteit te keren. Ook daarbuiten moet werk worden gemaakt van natuur- en biodiversiteitsherstel. In en om dorpen en steden moet veel meer groen komen, op loop- of fietsafstand voor iedereen. Ook in het landelijk gebied, waar de afgelopen decennia een regelrechte kaalslag van de natuur heeft plaatsgevonden, is natuurherstel noodzakelijk. De Rli pleit ervoor om gebiedsgericht een gewenst minimum kwaliteitsniveau voor natuur vast te stellen.

Maak de natuuraanpak integraal onderdeel van de verbouwing van Nederland

Nederland gaat de komende jaren op de schop vanwege de vele grote opgaven, zoals de woningbouw, de energietransitie, de aanpassing aan klimaatverandering, het stikstofvraagstuk en de verduurzaming van de landbouw. Deze grote verbouwing van Nederland biedt uitgelezen kansen om de natuur binnen en buiten beschermde gebieden te herstellen. Veel bedrijven, organisaties en gemeenten zijn ook bereid om stappen te zetten naar een meer natuurinclusieve manier van werken. Maar het lukt alleen met een overheid die daarbij helpt en daar zelf ook vol op inzet. De Rli adviseert om in een gebiedsgerichte aanpak in alle regio’s natuurherstel te verbinden met andere maatschappelijke opgaven, en om hierover afspraken te maken in diverse sectoren. Hiervoor moeten onder andere het klimaat- en het stikstoffonds worden benut.

Zorg dat natuur systematisch wordt meegewogen bij economische en politieke besluiten

Natuur vormt een bestaansvoorwaarde voor de mens. Desondanks wordt natuur in de economische en politieke besluitvorming nog vooral als kostenpost beschouwd. Daardoor telt het natuurbelang onvoldoende mee. Er zijn nog teveel (financiële) prikkels die natuurverlies bevorderen; natuurschade en natuurherstel worden onvoldoende op waarde geschat. De Rli adviseert daarom om subsidies en fiscale maatregelen in de landbouw, industrie en het natuurbeheer te richten op een natuurinclusieve samenleving en om het belang van natuur van goede kwaliteit beter te waarderen bij de afweging van economische en politieke besluiten.

Advies:  https://www.rli.nl/sites/default/files/advies_natuurinclusief_nederland_def.pdf

Persbericht: https://www.rli.nl/pers/2022/natuur-overal-en-voor-iedereen

Samenvatting: https://www.rli.nl/publicaties/2022/advies/natuurinclusief-nederland?adview=samenvatting

Herplanten boom in Krimpen aan den IJssel

Mede dankzij de inzet van de NVWK heeft de gemeente Krimpen aan den IJssel besloten een van de grote platanen bij de grote kruising te verplaatsen. De boom is mooi groot en een waardevolle blik- en stikstofvanger. De Lokale Omroep Krimpen heeft een video gemaakt van de verplaatsing. Vanaf ongeveer minuut 11 licht ‘onze’ Stefan van der Heijden een en ander toe.

Inspraakreactie NVWK op RES 1.0

Gemeenteraad Krimpenerwaard is akkoord met RES 1.0

De Regionale Energiestrategie zet in op zonnepanelen, grootschalig op daken, in kleine zonnevelden, in de Krimpenerwaard in de berm van de N210 en beperkt in agrarisch gebied in het westen van de Krimpenerwaard. Zie het Kontakt.

Inspraakreactie NVWK op RES 1.0

Hieronder is onze inspraakreactie. Wat we daarin opmerken over panelen in bermen geldt ook voor panelen op agrarische percelen: verken of dit vermeden kan worden door enkele windturbines te plaatsen bij bedrijfsterreinen langs de N11 en A12. Wij vinden dat zonnepanelen niet ten koste mogen gaan van biodiversiteit en landbouwgrond. Landbouwgrond waar bovendien (bij Krimpen ad Lek) veel weidevogels zitten. Daar komt nog eens bij dat er steeds meer beroep wordt gedaan op boeren om te extensiveren. Met minder grond wordt dat moeilijker. Niet alles kan.