Kievit

De Kievit staat als broedvogel volop in de belangstelling. Dat is ook niet zo vreemd want de populatie van de soort gaat al vanaf midden jaren tachtig achteruit. De oorzaken zijn bekend: intensivering van de landbouw en te weinig jonge vogels die vliegvlug worden. Bij dat laatste zijn verlies van legsels, uitmaaien, predatie, weinig dekking en waarschijnlijk ook te weinig insecten voor de jonge vogels de belangrijkste oorzaken.

Onze broedvogels trekken vooral naar West-Frankrijk en het Iberische Schiereiland en klein aandeel naar Groot-Brittannië, Italië en Noord-Afrika. In het winterhalfjaar zien we de overblijvende Kieviten uit eigen land met aanvoer uit landen ten oosten en noordoosten van ons.

Ook afname wintervogels
Het najaar is tot op heden zacht en dat staat meestal garant voor mooie aantallen van de Kievit. Doorgaans worden in november de hoogste aantallen gezien. Als er vorst optreedt zien we de aantallen dalen door wegtrek. In de afgelopen tien jaar is landelijk een lichte afname te zien en deze wordt vooral ingegeven door de Zoete Rijkswateren. In de andere gebieden (Waddengebied, Zoute Delta, Regionale Gebieden) is de trend stabiel of onduidelijk door jaarlijks sterk wisselende aantallen. De aantallen in deze laatste drie gebieden zijn echter veel lager dan in de Zoete Rijkswateren, zodat de landelijke trend ook dalend is door het grote aandeel van deze Rijkswateren.

Tijdens de internationale steltlopertelling die elke 4-6 jaar wordt georganiseerd werden in 2014 in oktober en november (inclusief bijschattingen) respectievelijk 550.000 en bijna 730.000 vogels geteld. Dat is iets minder dan in 2008 en iets meer dan in 2003. De weerssituatie zoals we die nu hebben lijkt op die in 2003 toen de zomer en het najaar erg droog waren.

Lage aantallen in oktober door droogte?
Tijdens recente watervogeltelling in oktober zijn er landelijk ruim 85.000 Kieviten doorgegeven. Het zijn nog voorlopige aantallen maar het lijkt er op dat het duidelijk minder is dan in de drie jaar ervoor in oktober (130.00- 163.500). Dit jaar is er sprake van een uitzonderlijk neerslagtekort van bijna 300 mm welke wordt gemeten t/m september. In de drie jaar ervoor schommelde dat tussen 56 en 116 mm, een opvallend verschil. Vocht in de bodem geeft vaak ook een hoger aantal beschikbare bodemorganismen, zoals regenwormen, aan de oppervlakte. Maar de verwachting is dat de situatie in oktober, zo’n 50 mm minder neerslag valt (normaal 85 mm), niet beter wordt. Daarnaast speelt mee dat er door de zachte weersomstandigheden in grote delen van Europa nog weinig sprake was van trekbewegingen van Kieviten (bron: Trektellen.nl). Op een aantal plaatsen zijn in ons land desondanks opvallende aantallen gezien zoals in Arkemheen (8.800 ex.), Mastenbroek, Zuiderzeepolder & Mandjeswaard (Ov) (4.266) en omgeving Medemblikkerweg (2.375).

Bron en tekst: Sovon

Geplaatst op 5 december 2018