Kamsalamander in Krimpen ad IJssel 2

Vorig jaar ontdekten we met behulp van e-DNA dat de grote modderkruiper nog in de Krimpenerwaard voorkomt. Naar aanleiding van deze vondst plaatste Het Kontakt een interview met ondergetekende onder de titel “Nu nog de kamsalamander!”. Een week na plaatsing van dit artikel ontving ik een e-mail van een inwoner van Krimpen aan den IJssel met foto’s van…. de kamsalamander! Gefotografeerd in een tuin met vijver niet ver van de IJsseldijk, in de omgeving van winkelcentrum De Korf. De foto’s zijn gemaakt in mei 2016. Voor zover bekend gaat hem om wilde dieren die de tuin op eigen kracht hebben bereikt.

Het mannetje van de kamsalamander heeft in het voorjaar een prachtige kam op de rug. Daarom wordt hij ook wel het “waterdraakje” genoemd. Behalve dat het een opvallende en fraaie verschijning is, is het ook een vrij zeldzame en beschermde salamander. Ze worden vooral in het zuiden, midden en oosten van het land aangetroffen. Waarnemingen zover in het westen van het land zijn heel bijzonder. Uit de Krimpenerwaard zijn nauwelijks waarnemingen bekend. Er zijn enkele oude waarnemingen uit de jaren ’70 en ’80 rond Ouderkerk. Ook komen ze waarschijnlijk nog voor in een privaat natuurgebiedje bij Ouderkerk, maar dat betreft mogelijk een uitgezette uitheemse soort.

Deze heel recente waarneming geeft te denken: hoeveel zijn er eigenlijk (nog) in de Krimpenerwaard? De soort komt vooral langs beken en rivieren voor. Deze waarneming en ook de oude waarneming aan de IJsseldijk bij Ouderkerk geeft aan dat ze mogelijk hier en daar nog onderaan de IJsseldijk kunnen voorkomen, wellicht vooral in oude tuinen met vijvers. Dit geldt misschien ook voor de Lekdijk. De soort heeft geïsoleerd, stilstaand en schoon water nodig (wat grotere vijvers of poelen) zonder vis met voldoende geschikt landbiotoop eromheen. Van februari tot augustus zitten ze veel in het water, om zich voort te platen, daarna gaan ze weer het land op waar ze overwinteren.

We hebben nog wel wat dingen uit te zoeken: is dit een echte wilde kamsalamander, of betreft het een (ooit) uitgezette soort? En dan: hoeveel zijn er nog in de Krimpenerwaard en waar zitten ze? De aanwezigheid van de soort is niet zo eenvoudig met veldonderzoek vast te stellen. Ook voor deze soort zijn DNA methodes in de juiste periode van het jaar (als ze in het water zitten) heel erg bruikbaar. We gaan er zeker naar op zoek. Ondertussen wil ik graag alle lezers oproepen om heel goed op te letten bij poelen en vijvers en waarnemingen liefst met foto’s altijd door te geven aan de waterwerkgroep via waterwerkgroep@nvwk.nl.

Tekst: Marc van Bemmel, coördinator waterwerkgroep, foto's kamsalamander door de eigenaar van de vijver

 

Geplaatst op 19 februari 2017