Berm Kerkweg naar Loetbos met Grote ratelaar 2_compr

Weidevogels, insecten en veel plantensoorten nemen in ons buitengebied af door de intensieve landbewerking en bemesting. Een aantal agrariŽrs, het Zuid-Hollands Landschap (ZHL), het Hoogheemraadschap (HHSK) en de NVWK zetten zich in om het tij te keren. Lokaal boeken we al succes. De ratelaar helpt ons daarbij.

De ratelaar is een halfparasiet. Hij heeft bladgroen dus kan met zonlicht en CO2 zelf suikers en bouwstoffen maken. Stikstof, kalium en andere voedingstoffen haalt hij uit grassen. De wortels maken daarvoor contact met de wortels daarvan. In de Krimpenerwaard groeien twee soorten: de grote (Rhinantus major) en de kleine ratelaar (R. minor). De grootste komt het meeste voor.

Grote ratelaar langs het fietspad door het Loetbos. Het Hoogheemraadschap past hier verschralend beheer toe: maaien in juni en september, en het maaisel afvoeren. Met succes.

Als er te veel mest op een grasland komt, nemen een paar plantensoorten de macht over en verdwijnen de andere. Het resultaat is een eentonige berm met hoog opgaande vegetatie en weinig vlinders en andere insecten. De beste herstelmaatregel is maaien en het maaisel afvoeren. In het begin 3-4 per jaar, op den duur is één keer per jaar voldoende.

Als de ratelaar verschijnt weet je dat je op de goede weg bent. Het is een opvallende plant, dus een prachtige aanwijsstok. Hij kan massaal voorkomen, onderdrukt dan de grasgroei en helpt dus bij het herstel van kruidenrijke graslanden. Kortom, een topper.

HHSK is geleidelijk zijn maaibeheer aan het aanpassen: op de Lekdijk wordt gefaseerd gemaaid en wordt het maaisel afgevoerd. Het aantal ‘ecobermen’ wordt groter. Langs de Kerkweg bij Berkenwoude, langs de Berkenwoudse Boezem en op andere plaatsen neemt de ratelaar toe, en verschijnen zelfs orchideeën.

Gevlekte orchis

De NVWK heeft het project Graslandvlinders gestart. Met steun van genoemde organisaties, provincie, Streekfond, Staatsbosbeheer, een leverancier van wildeplantenzaden en een groenvoorzieningsbedrijf met oog voor natuur (geen vanzelfsprekendheid in de branche helaas!) willen we 10-15 vlinder/bijenidylles maken, dicht bij de kernen zodat iedereen de resultaten kan zien. We vragen bewoners om mee te helpen met het beheer. Hooien, net als vroeger. Helpt u mee?

Foto header: berm Kerkweg naar Loetbos met grote ratelaar

 

Geplaatst op 14 juni 2018