Knotwilg

De knotwilg is de ‘nationale boom’ van Zuid-Holland. Door de waarde voor landschap, biodiversiteit, oeverbescherming en gebruik van het hout is het onze belangrijkste boomsoort. Maar we zorgen er vaak slecht voor en veel bomen gaan daardoor vroegtijdig dood. Gelukkig is dat eenvoudig te voorkomen.

Het aantal insectensoorten op wilgen is hoger dan op enige andere boomsoort. Mezen, spechten, uilen en eenden broeden er graag in. Tientallen plantensoorten groeien in de knotten, waaronder een schaarse soort als de eikvaren. Op dammen en langs wegkanten houden ze met hun uitgebreide wortels de oever vast. We maken er paaltjes, vlechtschermen, eendenkorven en takkenrillen van. Kortom, de schietwilg of knotwilg, Salix alba, is onze meest waardevolle boomsoort.

Maar hij krijgt vaak niet de verzorging die hij verdient. Ten eerste, het knotten. Dat gebeurt tegenwoordig vooral met een kettingzaag: rag, rag, klaar. De takken worden vlak langs de knot afgezaagd zodat de knot wordt beschadigd en inrot. Het is belangrijk om een stukje tak ter lengte van de takdikte te laten staan. Ook wordt vaak te lang gewacht met knotten. De takken worden dan te groot, breken af bij wind en scheuren de stam uit elkaar. Einde knotwilg. Knot de wilgen eens in de 3 tot 4 jaar.

Een ander probleem: een knotwilg vormt vaak zijtakken langs de stam, waarvan de groei ten koste gaat van de knotvorming en de boomvorm. Je ziet het vooral langs de openbare weg. Daar zijn de bomen immers van iedereen en dus van niemand. Het is zo eenvoudig: knip twee keer per jaar de zijtakken van wilgen af in de buurt van je huis. Vijf minuten werk.

Maar de wegbeheerders moeten ook aan de bak. Veel bermen worden geklepeld. De uitvoerder raakt daarbij heel vaak de basis van de stam van de bomen. De stam beschadigt en rot in. De oplossing is weer eenvoudig: iets rustiger werken en afstand tot de stam bewaren.

Kortom, laten we beter zorgen voor onze wilgen. Voor een grotere biodiversiteit. Meer natuur op www.nvwk.nl.

 

Van de 10 dichtstbijzijnde wilgen langs de weg voor mijn huis zijn er tien bij het klepelen beschadigd. De stam van deze boom rot al in en is recent opnieuw geraakt, foto door Jaap Graveland

Geplaatst op 16 november 2017