Fenologie verslag van 2006

Harm Blom, vogelcoördinator

Het jaar 2006 kenmerkte zich met name door een relatief koud voorjaar met een erg natte meimaand. Er viel in die maand veel regen en de temperatuur was een stukje lager dan normaal.
Veel vogels werden ook wat later gezien dan de afgelopen jaren. In dit artikel kom ik daar uitgebreider op terug. Tevens maak ik in dit artikel een vergelijking tussen het Fenologie van de NVWK en die van de Natuurkalender.
Op de website natuurkalender.nl is een overzicht geplaatst van vele waarnemingen vanuit heel Nederland. Hiervan is een eigen Fenologie gemaakt. Leuk om eens overeenkomsten en verschillen te bekijken.

Overzicht alle waarnemingen
Op de website van de NVWK is veel informatie over het Fenologie te vinden. De jaarverslagen vanaf 2001 zijn daarop te vinden met o.a. soortbeschrijvingen, aankomstdata, opvallende zaken, fenoloog van het jaar etc. Tevens wordt het totaaloverzicht van waarnemingen vanaf 1985 bijgehouden. In deze Waardvogel zal daarom een beknopt overzicht gegeven worden. Voor alle soorten en waarnemingen verwijs ik u door naar de website.

Soortbeschrijving Fenologie 2006

Grutto
Op 28 januari werden in Polder Hoek 4 grutto�s waargenomen door Leo Groen. Dat mag best wel vroeg genoemd worden. Zo gemiddeld worden grutto�s om de 4 � 5 jaar in januari gemeld in het Fenologie. Doorgaans worden de eerste vogels gezien in de eerste en tweede week van februari. De eerstvolgende waarneming was op 14 februari door Leen van Ree in polder Schuwacht. Vanaf de derde week in februari werden er verspreid door de Krimpenerwaard vogels gemeld.

Zomertaling
Pas op 8 april werden 2 vogels gezien in polder Oostvlisterdijk door Arie Dorsman. Volgende waarnemingen werden gedaan op 9 april en 16 april. Bij alle waarnemingen betrof het een paartje. Zomertalingen waren dit jaar laat. Doorgaans worden de eerste vogels gezien in februari. In de Krimpenerwaard is de zomertaling een broedvogel van ongeveer 25-50 paar. Concrete en betrouwbare aantallen zijn niet bekend. Dit mede vanwege de verborgen leefwijze van deze soort.

Huiszwaluw
De eerste huiszwaluw werd gezien op 11 april door Ed Boudesteijn te polder Kromme Geer. Dit is een late waarneming zeker gezien de voorgaande jaren, resp. 16 mrt, 7 apr en 14 mrt. De eerst volgende waarneming werd gedaan op 16 april van e�n vogel bij de telpost door Erik Kleyheeg. Huiszwaluwen worden in het voorjaar in relatief kleine aantallen opgemerkt. Vanaf eind april verblijven er dan �opeens� huiszwaluwen rondom broedlocaties.

Blauwborst
De eerste waarneming van deze soort werd gedaan in het Krimpenerhout en dat pas op 3 april. Ed Boudesteijn zag hier twee vogels en de eerstvolgende waarneming werd gedaan op 6 april door G. en H. Blom. Het Krimpenerhout is in de Krimpenerwaard e�n van de betere locaties voor de blauwborst. Doorgaans broeden hier 5-9 paartjes. In 2006 bleek na de inventarisatie van dit gebied dat het broedaantal laag was, nu maar 3-4 paartjes. Andere geschikte gebieden waar de soort broed zijn de Buitenlanden te Ammerstol, de Zaag en de uiterwaard van Heuvelman nabij Bergambacht.

Tapuit
Op 3 april werd een vogel gezien door het Zuid-Hollands Landschap in polder het Beiersche. Op 16 april was er een duidelijke aankomst waarneembaar gezien 8 waarnemingen op deze dag van verschillende vogels op diverse locaties. In het voorjaar worden doorgaans de meeste tapuiten gezien in de laatste week van april en in de eerste week van mei. Meestal gaat het dan om individuen of enkele vogels bij elkaar.

Grauwe vliegenvanger
Op 4 mei werd in polder Bonrepas de eerste vogel gezien door Arie Dorsman. Op 5 mei bleek op de telpost al dat er aankomst was van deze soort. Meerdere vogels passeerden de telpost richting noord. Tijdens een rondgang door de Krimpenerwaard werden op vele locaties grauwe vliegenvangers gezien. Aankomst van deze soort zit altijd in eind april, begin mei.

Rietzanger
Een vroege waarneming van drie rietzangers was er op 17 maart door het ZHL bij het Korte Zand te Lekkerkerk. De gemiddelde aankomstdatum van de soort ligt doorgaans een ruime week later. Vervolgwaarnemingen werden pas gedaan op 5 april van 10 vogels in het Doove Gat te Haastrecht door Cor Oskam.

Wielewaal
Dit jaar werd er ��n waarneming voor het Fenologie ingestuurd. Op 27 april zag Jannie Monhemius een vogel nabij de Okkersekade. Dit is jaarlijks een vast broedgebied voor deze soort. Echte aanwijzingen dat de soort ook nog elders broedt zijn er niet. Alhoewel het goed zou kunnen gezien de eerdere broedgevallen vanuit het EZH bos en het Loetbos.

Lepelaar
Dit jaar werden er veel lepelaars gezien in de Krimpenerwaard. Voor het Fenologie werden er wel 8 waarnemingen opgestuurd van in totaal wel 23 vogels! Doorgaans zijn het maar enkele waarnemingen met enkele vogels. Ook werden er dit jaar meerdere keren vogels aan de grond gezien. De eerste waarneming werd gedaan op 5 maart door Cor Oskam van 7 lepelaars boven Haastrecht richting noord.

Witgat

De eerste witgat werd gezien door Harm Blom op 15 maart van een vogel vliegend naar noord boven Ouderkerk a/d IJssel. Op 17 april werd de volgende waarneming gedaan van een vogel bij de Telpost. Vanaf 15 maart werden landelijk veel witgatjes gemeld. Dit is tevens een soort die s�nachts trekt en daardoor in relatief kleine aantallen gezien wordt.
Fenologie Natuurkalender en Fenologie NVWK

Hieronder vindt u van een groot aantal vogelsoorten de mediaan van de eerste waarnemingsdatum van het jaar 2006. Let er bij interpretatie van de gegevens op dat deze berekend zijn aan de hand van gegevens uit het hele land. Zet daar tegenover de waarnemingen vanuit de Krimpenerwaard.